Prezydent przygotował projekt ustawy o ochronie funkcji produkcyjnej wsi

- To jest ustawa, która wynika z fundamentalnego i sprawiedliwego przeświadczenia, że praca rolnika nie jest problemem, jest wartością. Polska wieś to wspaniałe miejsca do życia, do zamieszkania. Ale trzeba powiedzieć uczciwie: polska wieś to przede wszystkim ciężka, codzienna praca. To hodowla zwierząt, ale to też dźwięk maszyn o świcie i podczas żniw. Taki jest naturalny rytm życia i pracy na terenach rolniczych. Bez tego nie ma wsi, bez tego nie ma rolnictwa - mówił prezydent w nagraniu opublikowanym na platformie X uzasadniając projekt ustawy.

Zwrócił uwagę, że czasami prace związane z prowadzeniem działalności rolniczej „nie zawsze spotykają się ze zrozumieniem wszystkich mieszkańców wsi”. - W takich niełatwych sytuacjach potrzebne są dwie rzeczy: rozsądek i dobre prawo. Gdy brakuje zrozumienia, musi być jasna regulacja. Regulacja, która porządkuje relacje sąsiedzkie i przywraca równowagę. I właśnie temu służy moja propozycja ustawowa - wskazał prezydent.

Nawrocki podkreślił, że przygotowana przez niego inicjatywa nie jest przeciwko komukolwiek i skierowana jest zarówno do tych, którzy na wsi pracują, ale i też tam mieszkają.

- Nowe prawo, które przygotowałem mówi jasno: chów zwierząt, prace polowe, ruch maszyn to nie są uciążliwości, które trzeba tłumaczyć. To jest produkcja żywności, to jest służba narodowi. Musimy skończyć z sytuacją, w której rolnik musi się bronić czy tłumaczyć z tego, że pracuje. Wprowadzamy zasadę, że jeśli rolnik działa zgodnie z prawem, ma prawo pracować a ciężar udowodnienia ewentualnych nadużyć nie spoczywa już na nim - wskazał prezydent.

Według prezydenta projektowana ustawa „nie daje nikomu przyzwolenia na nadużycia, ale stwarza jasne reguły takie, które kończą chaos i niepewność”. Wprowadzana jest zasada proporcjonalności. - Całkowity zakaz działalności lub jej istotne ograniczenie przez sąd będzie mogło być orzeczone wyłącznie w ostateczności, gdy inne metody zawiodą, a produkcja realnie zagraża zdrowiu lub środowisku - podkreślił prezydent.

Prezydent wyjaśnił, że inicjatywa przygotowania ustawy związana była ze sprawą rolnika spod Łodzi Szymona Kluki.

W lipcu ubiegłego roku głośnym echem odbił się wyrok Sądu Najwyższego, który oddalił skargę kasacyjną dot. wyroku wydanego rok wcześniej przez Sąd Apelacyjny w Łodzi, który zasądził od hodowcy trzody chlewnej z Grodziska k. Łodzi zapłatę ponad 100 tys. zł na rzecz sąsiadów, którzy przed sądem poskarżyli się na przykre zapachy docierające do ich posesji z jego chlewni. Sąd Apelacyjny w Łodzi podtrzymał wcześniejsze orzeczenie Sądu Okręgowego. Uznał on, że po rozbudowaniu działalności przez rolnika, który na miejscu starej obory wzniósł chlewnię na 360 świń, powstała dla jego sąsiadów „uciążliwość zapachowa”.

Prezydent zwrócił uwagę, że mimo, iż rolnik działał zgodnie z prawem, sądy uznały jego działalność za „nadmiernie uciążliwą”.

Z projektu ustawy wynika, że nadrzędnym celem proponowanych rozwiązań jest prawna ochrona rolnictwa jako fundamentu bezpieczeństwa żywnościowego kraju. Przepisy mają zapobiegać bezzasadnym pozwom sąsiedzkim poprzez wprowadzenie domniemania legalności typowych uciążliwości, takich jak zapachy, hałas maszyn czy zapylenie.

Podczas wtorkowej konferencji prasowej minister z Kancelarii Prezydenta RP Mateusz Kotecki, prezentując projekt ustawy, przekazał, że nowe regulacje mają wzmocnić prawo gospodarstw rolnych – w szczególności gospodarstw rodzinnych – do modernizacji i rozwoju, przesądzając, że utrzymanie, zmiana technologii czy rozbudowa, w tym zwiększenie skali produkcji, stanowią normalne wykonywanie działalności rolniczej.

W uzasadnieniu do projektu wskazano, że obecnie sądy orzekają na podstawie ogólnych przepisów Kodeksu cywilnego o immisjach (art. 144 KC), co prowadzi do niepewności prawnej, rozbieżnych wyroków i długotrwałych postępowań. Projekt wprowadza konkretne definicje „oddziaływań typowych dla działalności rolniczej”.

Nad podobną ustawą pracuje resort rolnictwa. Projekt ustawy ws. ochrony funkcji produkcyjnych wsi został opublikowany 30 marca na stronie Rządowego Centrum Legislacji. Trafił on do konsultacji, które potrwają do końca kwietnia. Celem projektowanej ustawy jest także zabezpieczenie realizacji funkcji produkcyjnych wsi oraz ograniczenie na tym tle konfliktów społecznych. (PAP)

pif/ awy/

Polska, Warszawa